Rotterdam — Vandaag is uitgelekt dat er een ollege komt van PRO, VVD, D66, Volt en het CDA. Peter Groenendijk van het AD schreef er als eerste over en wij van de hoofdredactie schrikken van het grote aantal wethouders en roept de Rotterdamse politiek dringend op om te stoppen met het grote aantal wethoudersposten. Havennieuws stelt vijf huizen / diensten voor. In vier van de huizen komt een wethouder aan het hoofd en in een huis / dienst komen “college secretarissen”. De laatste zijn een politieke noviteit. Aanleiding voor dit advies is om de stad weer bestuurbaar te maken. Dat is vanwege het grote aantal ambtenaren in Rotterdam van maar liefst 5 ambtenaren per straat al jaren een groot probleem.
704 woorden — 4 minuten
1. Breng het aantal wethoudersposten terug
De afgelopen decennia zijn onder voormalig burgemeester Aboutaleb talloze extra wethoudersposten gecreëerd en is het aantal ambtenaren sterk gegroeid. Het huidige college (2022–2026) telt negen wethouders en meer dan 20.000 ambtenaren op nog geen 700.000 inwoners en circa 4.462 straten. Dat betekent: één ambtenaar per 35 inwoners en bijna vijf ambtenaren per straat — aantallen die nationaal en internationaal uitzonderlijk zijn.
Havennieuws stelt dan ook voor het aantal wethouders terug te brengen van negen naar vier, aangevuld met zes nieuwe (bestuurskundige noviteit) college‑secretarissen. Een slanker bestuur zou volgens hen vanzelf leiden tot een kleinere, efficiëntere ambtelijke organisatie waarbij de burger centraal staat.
2. Maak bestuurders verantwoordelijk voor een eigen Huis/Dienst, verspreid over de stad
Naast vier wethouders en zes college‑secretarissen pleit dehoofdredactie ook voor een nieuw organisatiemodel: vijf vaste Huizen, elk met een duidelijk herkenbare dienst(en) waar Rotterdammers terecht kunnen. Deze indeling moet minimaal twintig jaar ongewijzigd blijven om bestuurlijke rust en continuïteit te waarborgen.
Voorgestelde Huizen / Diensten:
- Huis van Economie, Werk en Arbeid
- Huis van Sociale Zaken, Cultuur en Gezondheid
- Huis van Wijk, Bereikbaarheid en Milieu
- Huis van Onderwijs en Samenleving
- Huis van Secretarissen – Nieuwe Economie – Sociale Wijken – Internationale Betrekkingen – Schone Stad – Jeugd en Jongeren – Ouderen
Deze huizen moeten verspreid over de stad worden gevestigd, goed bereikbaar met OV. Denk aan: Oost (oud PCM‑gebouw, Alexandrium), Zuid (Lombardijen), West (Marconitorens), Noord (Melanchthonweg) en een klein centraal kantoor (bijv. oud ABN AMRO/Fortis aan de Weena).
Functies en beloning
Wethouders (175.000 euro)
– Wethouder Economie, Werk en Arbeid
– Wethouder Sociale Zaken, Cultuur en Gezondheid
– Wethouder Wijk, Bereikbaarheid en Milieu
– Wethouder Onderwijs en Samenleving
College Secretarissen (120.000)
– College-secretaris Nieuwe Economie
– College-secretaris Sociale Wijken
– College-secretaris Internationale Betrekkingen
– College-secretaris Schone Stad
– College-secretaris Jeugd en Jongeren
– College-secretaris Ouderen
In de oude situatie verdiende de wethouders te samen 9 x 172.000 = 1.548.000 euro. In de nieuwe situatie gaat het College van B&W 4 x 175.000 + 6 x 120.000 = 1.420.000 euro verdienen. Dat bespaart de belastingbetaler maar liefst 128.000 euro
3. Stop de vergadercultuur
Door te werken met vijf gespreide Huizen kan de huur van de dure ‘verticale stad’ van Rem Koolhaas op de Kop van Zuid worden beëindigd. Een bijkomend voordeel is de omgeving van de vijf Huizen krijgt een boost. Ambtenaren brengen de kinderen naar de dagopvang, doen de dagelijkse boodschappen en nuttigen een lunch in de buurt. Bovendien kan men niet langer voor elk detail fysiek bijeenkomen. Extern vergaderen wordt weer een uitzondering waarvoor toestemming nodig is. Volgens de hoofdredactie is de vergadercultuur binnen de gemeente volledig doorgeslagen en staat deze efficiëntie in de weg.
4. Kom uit de ivoren toren
De hoofdredactie pleit tenslotte voor het afschaffen van het centrale nummer 14010. Elke dienst en ambtenaar moeten gewoon weer per telefoonnummer en e‑mail bereikbaar zijn. Nu wonen veel ambtenaren buiten de stad, hebben zij nauwelijks contact met inwoners, zijn zij totaal niet bereikbaar en hierdoor ontvangen zij zelden directe feedback van de burgers. De enige feedback die zij krijgen is van managers, collega’s en af en toe eens een journalist die hen vragen weet te stellen. Ook corona en het thuiswerken heeft geen goed gedaan. Door op afstand te werken en het gebrek aan contact met de burger ontbreekt zicht op de effecten van beleid en ontstaan fouten die pas laat worden ontdekt. Door het contact tussen burger en ambtenaar te herstellen, wordt het werk aantrekkelijker, worden problemen eerder gesignaleerd en hoeven politici minder te reageren op vraagstukken van burgers, incidenten en/of andere korte‑termijnkwesties.