Rotterdam – De gemeente Rotterdam probeert al jaren het smalle, havengerelateerde bedrijventerrein aan de zuidzijde van de Maashaven te transformeren tot woongebied en te verbinden met de herontwikkeling van de Tarwewijk en Carnisse. Het gebied maakt deel uit van het bredere masterplan rond het Nelson Mandelapark, waarbij een deel van de Maashaven wordt gedempt om ruimte te maken voor een stadspark, omringd door nieuwe woongebouwen. Ook de oevers langs de Brielselaan en de Doklaan, tussen metrostation Maashaven en de Maastunnel, vallen binnen deze ambitieuze gebiedsontwikkeling.
615 woorden – 3 minuten
Herontwikkeling Brielselaan en Doklaan
Aan de Brielselaan gebeurde er de afgelopen decennia bijna niks. Er werd een Karwei met daarboven een gym geopend. De Karwei zat een paar jaar daarvoor nog aan de overzijde van de Maashaven op Katendrecht maar moest weg vanwege nieuwbouw op de Kaap. Naast de Karwei is een grote parkeerplaats verschenen met daarnaast het inmiddels beruchte park Balkon aan de Maas, door velen omgedoopt tot Balkan aan de Maas vanwege de vele oost Europese drugsgebruikers die zich daar ophouden. Aan de Doklaan waren ooit plannen voor een attractiepark, maar dat project strandde. De resterende bezittingen werden onlangs tijdens een faillissementsveiling overgenomen door ondernemer Wim Beelen, bekend van de verkoop van het voormalige ADM-terrein in Amsterdam.
Woningbouw aan de Doklaan
De gemeente zag zowel de bouwmarkt, de gym, het parkeerterrein, als ook het park en het voormalige attractiepark als potentiële aanjagers voor woningbouw. De praktijk blijkt echter weerbarstig. Aan de Doklaan liggen namelijk vijf grote kavels. Twee daarvan zijn in gebruik bij Van Leeuwen Recycling, één behoort toe aan het Havenbedrijf Rotterdam en één wordt gebruikt door het huidige speelpark Spelen bij Beelen. Zolang het Havenbedrijf Rotterdam vasthoudt aan de havenfunctie van het gebied en Van Leeuwen Recycling, dat bijna 50.000 vierkante meter beslaat, niet wordt verplaatst of uitgekocht, lijkt grootschalige woningbouw op deze locatie onmogelijk.
Het vele vrachtverkeer, het geluidsoverlast, de gevaarlijke stoffen (zware metalen) die worden verwerkt bij van Leeuwen recycling en de op- en afritten van de Maastunnel maken het haast onmogelijk om daar binnen de geldende normen voor geluid- en luchtkwaliteit nieuwe woningen te realiseren.
Wonen aan de Doklaan
Woningbouw direct naast de tunnelingang en toevoerwegen van de Maastunnel vraagt om ingrijpende stedenbouwkundige aanpassingen. Eerdere Rotterdamse projecten laten zien dat dergelijke locaties alleen geschikt kunnen worden gemaakt voor woningbouw wanneer de openbare ruimte ingrijpend wordt heringericht. Voorbeelden daarvan zijn Nieuw Kralingen aan de Bosdreef en Little C aan de Coolhaven. Daar werden verkeersstromen aangepast en wegen versmald om een aantrekkelijker woonklimaat te creëren. Bij Little C werd een baan van een tweebaansweg een aparte busbaan en werden voorzieningen voor voetgangers en fietsers verbeterd. Gezien de huidige situatie lijken hoogwaardige kantoorbouw aan de voet van de Maastunnel op korte termijn realistischer dan woningbouw. De Tarwewijk, Charlois en Delfshaven hebben dat ook nodig want vooral in deze wijken zijn er niet of nauwelijks banen voor hoger opgeleiden.
Brielselaan
De Brielselaan biedt meer mogelijkheden voor woningbouw, al is ook hier sprake van een complexe ruimtelijke puzzel. Rond het Balkon aan de Maas bevinden zich circa dertig percelen die uiteindelijk in de herontwikkeling moeten worden betrokken. De grootste grondeigenaren zijn meelfabrikant Meneba (Dossche Mills), met ongeveer 16.000 vierkante meter, en Quaker Oats (PepsiCo), met circa 8.000 vierkante meter. Zolang deze bedrijven actief blijven op hun huidige locaties, is grootschalige gebiedsontwikkeling lastig uit te voeren. Pas wanneer deze bedrijven verhuizen, zal onteigening van de tussenliggende percelen juridisch haalbaar zijn. Een dergelijk proces zal echter nog vele decennia op zich laten wachten.
Maashaveneiland
Onderdeel van de plannen is de aanleg van een nieuw eiland in de Maashaven. Dit zogenoemde Maashaveneiland met daarover een nieuwe brug voor auto’s, fietsers en voetgangers verbindt de Tarwewijk met Katendrecht. Hierdoor ontstaat een snelle verbinding tussen de Tarwewijk, Katendrecht, de Kop van Zuid en het stadscentrum. Hoewel de nieuwe brug geen tramverbinding krijgt, is wel voorzien dat tramhalte Brielselaan van lijn 2 ongeveer 250 meter oostwaarts wordt verplaatst opdat men vanaf de tramhalte makkelijk naar het Maashaveneiland en in het verlengde Katendrecht kan lopen.
Het Maashaveneiland speelt bovendien een belangrijke rol in de realisering van het Nelson Mandelapark. Door de fors gestegen bouwkosten is extra woningbouw noodzakelijk om de aanleg van het park haalbaar te maken. De woningen op het nieuwe eiland voor het Nelson Mandelapark moeten bijdragen aan die financiering, zodat de oorspronkelijke ambities voor het stadspark behouden kunnen blijven.